Frsluflokkur: Feralg

Flttamenn ea feramenn?

BtsfylliFrttir berast um a varskipi Tr hafi “bjarga” 320 manns bti Mijararhafi og komu eim land talu. Skyldu talir n fagna essu framtaki slensku Landhelgisgslunnar? g leyfi mr a efast um a. a var fyrir rmu ri a tala htti a lta flttamenn sem lglega innflytjendur og byrjai a “bjarga” fjlda manna sem lgu hafi litlum btum fr norur strnd Afrku. Frttin um a talir tkju flttaflki opnum rmum barst eins og eldur sinu um alla Norur Afrku og llum skekktum er n tt flot tt til fyrirheitna landsins. tala er n orin gttin inn Evrpu fyrir lglega innflytjendur. a er tali a um 200 sund manns hafi komi fr Afrku ri 2014 til talu ennan htt, en eir greia fr eitt til tv sund evrur til smyglara ea scafisti Lbu fyrir ferina. talska rki heldur eim uppi fyrst sta egar eir koma til fyrirheitna landsins, og er tali a a kosti landi um 43 evrur hvern mann dag, ea alls meir en fimm milljn evrur dag! tt eir hefji ferina oftast fr Lbu, er etta flk fr msum lndum utan Afrku: Afganistan, Srlandi, Palestnu og rak. egar til talu er komi er auvelt a koma sr fram lest eftir stutta dvl, til dmis til Frakklands, v Schengen kerfi gerir llum kleift a ferast n vegabrfs, eftir a eir eru komnir einhvers staar inn Evrpu. einfeldni okkar ltum vi flest svokallaa flttamenn sem flk fltta undan plitsku ofbeldi. g held a a s rangt. Flki er fyrst og fremst leit a tkifrum, atvinnu og bttum efnahag. Sumir eru einnig einfaldlega fltta undan yfirvaldinu heimalandinu vegna glpastarfssemi. Hvenr verur olinmi talskra skattgreianda rotum? anga til hefur varskipi Tr vinnu vi essa “bjrgun”.


Haraldur ttinum Um Land Allt

Um Land AlltKristjn Mr Unnarsson hefur teki upp tvo tti me spjalli vi mig Stykkishlmi. Efni m sj hr: http://www.visir.is/section/MEDIA99&fileid=CLP33495

Fyrri tturinn er sndur 9. febrar 2015 ttarinni Um land allt. Hr er kynning efninu fr visir.is:

Heim Hlminn eftir 40 ra eldfjallaflakk: Haraldur Sigursson eldfjallafringur flutti aftur heim Stykkishlm eftir 40 ra vsindastrf vi rannsknir eldfjllum va um heim. ttinum „Um land allt“ segir Haraldur fr skuslum snum Hlminum, starfsferli og einkalfi og snir Eldfjallasafni. etta er fyrri ttur af tveimur. seinni ttinum, sem er dagskr Stvar 2 ann 10. febrar, fer Haraldur umhverfis Snfellsnes me Kristjni M Unnarssyni og Arnari Halldrssyni kvikmyndatkumanni. Vi kkum eim fyrir a f etta tkifri til a kynna Eldfjallasafn Stykkishlmi.


Mskvastr er ekkert ml!

fishing-in-cambodia11.jpgHort vilt deyja r hungri, ea r malaru? Afrku er etta ekkert grn, heldur alvru ml. Zambu og mrgum rum lndum Afrku eru mosktnet algeng vrn gegn malaru, en n eru margir bar bnir a taka neti niur fyrir ofan rmi og farnir me a t vatn ea t na, sem rennur ngrenninu. Hsbndinn er binn a taka ll netin ur heimilinu, sauma au saman og notar au til a trolla eftir fisk nni ea vatninu. a er ekkert spursml um mskvastr hr. Neti fangar bkstaflega allt sem lifir vatninu, ungvii sem fullorinn fisk og ekkert er skili eftir. essi dsamlegu mosktnet, sem hjlparstofnanir fra heimamnnum keypis eru a bjarga eim, ekki fr malarunni, heldur fr hungri. Netin eru keypis, en au eru mengu af permethin, sem drepur moskt flugur en einnig miki af lfriki vatnanna. Hjlparstofnanir dreifa hundruum milljna mosktnetja hverju ri Afrku, sem ll eru mengu efnum til a fla fr moskt flugur. En n eru essi efni a fara vatni. En essi afer er ekki bundin vi Afrku. Myndin sem fylgir er reyndar fr Kambdu, ar sem eir nota smu afer me moskt net.


Sigurfari haugana?

Sigurfariegar g heimski Akranes, kem g gjarnan vi hj Sigurfara, sasta ktternum slandi. g hef alltaf liti hann sem merkilegustu menningarminjar sem Akurnesingar hafa snum frum. Hann er n reyndar aeins svipur hj sjn og n hafa yfirvld tilkynnt a hann veri rifinn og kasta hauga, stainn fyrir a rast dra viger. etta er trleg skammsni hj bjarflagi sem kastai hins vegar um 150 milljnum krna a semja sgu bjarins. Ef etta vri gamalt hs, vri a lgbrot a rfa a. Er engin hreyfing Akranesi, sem hefur huga a halda utan um svo merkilegan grip? Hvar er metnaur bjarba menningarmlum?


Sukk og svnar

img_1955.jpgg var a ljka vikudvl minni fornu borginni Marrakesh Marokk. Borgin er strmerkileg, en hn var stofnu af Berbum ri 1062. Marrakesh situr vi rtur hinna fgru og snvi ktu Atlasfjalla, sem n meir en 4000 metra h. Hs, hallir og moskur borgarinnar er nr ll bygg r rauum sandsteini og einnig borgarmrarnir, sem gefur borginni srstakan rauan lit. Berbar settu strax laggirnar marka ea “souk” hr elleftu ld og reyndar eru borginni einir tjn “souks” starfandi stgum og gtum, sem eru svo rngar a engir blar fara ar um, aeins ftgangandi og asnakerrur me farangur markainn. Karlar sitja vi strf sn ti gtu ea rngum sundum, en konur eru ltt berandi. Hr er hgt a kaupa bkstaflega allt sem r dettur hug. Krydd er berandi, einnig fatnaur, teppi, grnmeti, vextir. g rakst jafnvel nokkra karla sem voru eingngu a selja steingervinga og kristalla af msu tagi, enda er jarfri Markk strmerkileg. Arir selja forngripi fr msum kynttum Norur Afrku, einkum Tuareg flki. a er enginn vandi a eya mrgum dgum “souk”, en maur stoppar ru hvoru til a f sr heitt te me mintu. eir taka fersk mintubl og hella sjandi vatninu yfir au, sem gerir hinn besta drykk. Svo setja eir tvo stra sykurmola t . Einn daginn, lei “souk” ttai g mig allt einu v a reyndar var g a fara sukki! g tel a a s enginn vafi v a slenska ori sukki er dregi af “souk”. Sennilega hefur a borist okkur gegnum dnsku. Eina “souk” Evrpu sem g veit um er Marseille suur Frakklandi, enda eru Arabar meirihluta eirri borg. A fara sukki getur a vissu leyti veri neikvtt, enda er maur hr til a eya tmanum, flkingi, og ar meal er htta a dragast t einhverja reglu. En a er ekki httan Marrakesh. ar hj mslimum er ekkert fengi selt sukkinu.


Hvernig kngur Markk tk hryjuverkamnnum

Marrakesh Marokk er g borg. Hn er hrein, skemmtileg og hefur gmul markashverfi ea souk, sem eru sennilega breytt fr fyrri hluta mialda. a kemur mr ekki vart a Marrakesh er til fyrirmyndar. Flk fr Marokk hefur mjg gott or sr Frakklandi, lkt v sem sagt er um hina fremur vinslu innflytjendur fr Alsr. En tt rngt s gmlu Marrakesh, er rifnaur til fyrirmyndar, engir flkingshundar, og kurteist flk. Gmlu hverfin eru svo flkin, a a arf GPS til a komast t r eim auveldlega, en yfirleitt finnur maur alltaf aftur stra torgi Jaama el Fna. Maur gengur bara hljmlistina ea ttina aan sem hrossataslyktin kemur. Hr torginu halda nefnilega til um eitt hundra skrautlegar hestakerrur. Torgi stra er mija borgarinnar margan htt. En undir essu fagra yfirbragi leynist ef til vill nnur hli Marokk. Hr var gert eina hryjuverki, sem Marokk hefur ori fyrir. a var aprl ri 2011, egar sprengja sprakk Argana veitingahsinu. Hn drap 17 manns, mest trista. fylgdu handtkur og rttarhld. Mohammed VI konungur er harur horn a taka. ri 2012 voru tveir dmdir til daua fyrir hryjuverki en nokkrir vibt settir fangelsi. Mr hefur ekki tekist a f beint stafest a eir hafi veri teknir af lfi, en mr var sagt af heimamanni hr borginni a svo vri. Hann stafesti einnig mtu sem g hafi oft heyrt Frakklandi um etta ml. Hn er s, a auk sprengjuvarganna hefu fjlskyldur eirra einnig veri teknar af lfi, ar meal afar og mmur, sem vivrun til eirra sem hyggjast stunda hryjuverk essu konungsrki. Amnesty International hefur mtmlt v harlega hva allt rttarfar er ftum troi essu landi, einkum er varar mtmli og rur mti rkinu.


a sem enginn orir a tala upphtt um Frakklandi

a er enginn vandi a dvelja nokkra daga Frakklandi n ess a hafa neinar hyggjur af innflytjendamlum. En samt sem ur kemur a v fyrr ea sar a maur fer a taka eftir flkinu, oft hjnum, sem er a koma sr fyrir ti skmaskotum kvldin, liggur tmum pappakssum og breiir yfir sig og nokkur brnin einhverjar plastdruslur fyrir nttina. Innflytjendamlin eru stra mli essu landi. Fyrrum forseti Nicolas Sarkosy sagi ru nlega a innflytjendur vru ann veginn a eyileggja hinn franska lfsstl. Rithfundurinn Michel Houellebecq, nrri skldsgu sinni Soumission, gerir Frakkland a mslimarki ri 2022. etta er auvita plitk og skldskapur. Hverjar eru stareyndirnar? a er margt rangt hinum almennu skounum um innflytjendur Frakklandi. Aeins nu prsent af Frkkum eru innflytjendur, en eir streyma n inn vaxandi mli um 200 sund ri. Eru eir allir mslimar fr Afrku? Rangt. Nr helmingur innflytjenda til Frakklands eru Evrpubar (46%), ekki Afrkubar (30%), eins og margir kynnu a halda. Portgalar eru reyndar strsti hpurinn af innflytjendum til Frakklands (8%), nst Marokk og san Alsrbar. rtt fyrir essar stareyndir er and mti innflytjendum mjg tbreidd. Ea er kannske ekkert mark takandi essum opinberu tlum um innflytjendur? Enginn veit hva margir smjga inn bakdyramegin yfir landamrin. Skoannakannanir sna a um 60% af Frkkum eru mti v a veita tlendingum kosningartt. En mtstaan er fyrst og fremt gegn mslimum. Skoanaknnun blasins Le Monde snir a 74% af Frkkum telja Islam vera tr, sem virir engin nnur trarbrg (intolerant) og er v ekki gjaldgeng trrbrg Frnsku samflagi. a veit reyndar enginn hve margir msimar ba Frakklandi, v a er mti lgum a spyrja um trarbrg og kyntt opinberum skoanaknnunum ea manntali. En almennt er tali a n su um 10% jarinnar mslimar. Me mannfjlda sem er um 66 milljnir, hefur v Frakkland fleiri mslima en nokkur nnur j Evrpubandalaginu. sumum borgum eru mslimar mjg fjlmennir. Til dmis Marseille eru eir taldir milli 30 og 40% og er s borg talin hin httulegasta allra borga Evrpu. a vakti mikla athygli nega a einni skoanaknnun kom ljs a einn af hverjum sex bum Frakklands hefur sam me ISIS skrulium, sem eru a berjast Srlandi. Hver er framtin? eim fjlgar hraar en okkur hinum. Mslimar eru taldir n 26,4% af mannfjlda jararinnar ri 2030, en voru 23,4% ri 2010. Tali er a Frakkar ni 70 milljnum ri 2030 og ar af vera 28 milljn eirra mslimar, ea um 40%. Kannske er Michel Houellebecq rttu rli?


Gagngata og vrur Berserkjahrauni


Gagngatarjr gtur liggja um Bererkjahraun: Skollagata, Berserkjagata og Gagngata. Su sarnefnda liggur fr Hraunsfiri og vert yfir hrauni til austurs fyrir noran Gruklu. Forna gatan er nokkurn veginn eins og jvegur nmer 558, sem n nefnist Berserkjahraunsvegur. Vi vestur jaar hraunsins hefur veri hlai upp tluvert mannvirki fyrr ldum, til a gera kleift a komast upp bratt hrauni. BerserkjavaraVrur eru mjg berandi Berserkjahrauni, enda getur hr legi yfir oka og slmt skyggni. En eitt er mjg merkilegt vi essar vrur: r hafa flestar einskonar vegvsi. a er langur og mjr steinn, sem skagar t r vrunni miri og vsar veginn ttina a nstu vru. etta er reyndar mjg skynsamlegt fyrirkomulag. blindbyl er ekki ngilegt a komast bara til nstu vru. Feramaurinn arf einnig a vita hvaa tt hann a fara til a finna nstu vru. etta er einkum mikilvgt ar sem vegurinn er krkttur eins og hr.

g hef ekki s svo merkar vrur annars staar ferum mnum. En vil geta ess, a vrur Skgastrnd hafa einnig vegvsi, til dmis grennd vi Hvalltur. essi vegvsir er annan htt. a er ferhyrnt gat miri vrunni, og me v a sigta gegnum gati sr maur nstu vru, ea alla vega ttina til hennar.


Leiir Snfellsnesi

Fornir vegir, reigtur og gamlir blvegir eru menningarminjar. Sennilega eru gamlar gtur elstu menningarminjar okkar og r ber a varveita. Myndin snir Berserkjagtu, sem mun vera fr sguld. g birti hr lsingu vegum Helgafellssveit, sem varveitist handriti. Mr tti vntu m a heyra fr eim sem ekkja arar fornar gnguleiir Snfellsnesi.

Vegir Helgafellssveit

Bjrn Jnsson (1902-1987)

Innri-Kngsbakka

“g tla a greina hr fr hvar voru aal umferarleiir um Helgafellssveit og til Stykkishlms, ur en nokkur vegager ekktist ea hfst hr sveit. En g tla, a fyrsta spor tt hafi veri a bra me grjti yfir verstu fakeldurnar, sem lei manna voru, en ess var srstaklega rf rsnesinu, en ar er landslagi annig htta, a ar skiftast klappaholt og fakeldur. Auk essa mun hafa veri kasta steini r gtu, ar sem umferin var mest. En vegager, sem heiti gat v nafni held g a ekki hafi hafist fyrr en sasta tug ntjndu aldar.

Berserkjagata Leiin fr sluhsinu Kerlingarskari til Stykkishlms, ef fari var hestum, l inn hj Norara Dysi. a fram undan voru rengslin. a var bratt einstigi vestur rtum Kerlingarfjalls. Brtt var komi niur Sandinn, en ar var grei lei vesturbakka Furu, sem arna upptk sn. egar komi er framhj grjthlum sem arna eru er beygt til hgri og fari yfir Furu, og er komi yfir Sneiina, en norur brn hennar liggur leiin niur bratta sneiinga, sem farnir eru mrgum krkum. egar komi er niur r Sneiinni, er greifr lei til austurs mer Kerlingarhlinni inn a Grettistaki, en ar er ningarstaur. aan liggur leiin spottakorn inn me hlinni og svo niur Strholtin. arna eru gar reigturniur a Bakka. Yfir hana var fari vai vi rtur melarana, sem er fyrir ofan Grshlslkinn. fram liggur vegurinn niur me Bakka a austanveru, yfir Grshlslk, niur Langseyrar, og fram me nni niur a Bakkafossi. aan liggur gata niur Hlina ofan Tungu og niur Amtsmannsbrekku, en hn er nean Markholts. Amtmannsbrekku var sjlfagur ningarstaur. fram er svo haldi niur rmt og inn yfir Grshls en ar greinist leiin. Ef hfjara er, er styttra a fara niur Hofsstaavaal ofan Haugsnes, niur yfir Flilk og fram niur fyrir Axlir, ofan Sklholt, yfir Norlingabr, inn Hdegiss, og niur fyrir innan gri. aan inn me Axlarhausum, fyrir ofan Skaldrvatn og inn a Nesvogsbotni. San er haldi inn me Nesvog og um Selskg, ofan Byrgisborg, yfir endann Grenss og niur Vatnss, og mtti fara hvort heldur sem vildi inn Vatnss og ofan Makavk og aan Steinlfshfann niur Plss, ea fara af vestari Vatnssendanum t sklif niur Hshala, aan niur Lgholt, niur Silfurgtu ofan Plss.

Ef hsjva var, egar litast var um vi Grshls var a fara niur Engjaskg, inn me Berhl, inn yfir Taklk (Sauraski) inn Vogaskei niur Ambttarholt, inn Stigamannaborg, inn me Illugabjrgum, yfir Rausteinalk, upp Rngugtu, niur Munkaskr, yfir Krbr, inn me Klifsholti, niur Kvastul, og aan inn fyrir Fell, niur Gtuholt, niur fyrir Flilk, niur Dldarkotsmela, fram hj Kaupmannaborg, t fyrir Nesvogsbotn, og ar komi veginn inn Selskg, sem ur er lst.

Leiin innan fr lftafiri var svipuum slum og vegurinn n. Fari var yfir Vailshfa vi botn lftafjarar, t hj Blsta (br Arnkels goa), og niur lfarsfellshl a Hrsasneiingum. aan framan lfarsfells, yfir Krkunes, t fyrir rs. Upp Hrsamela. Einnig mtti fara af Vailshfa, upp hj lfarsfelli, t yfir lfarsfellshls, niur hj Hvammi (b rlfs bgifts) niur yfir rs t Hrsamela, t yfir Svelgs, fyrir sunnan Svelgsrtn. t yfir Hauks, upp Hlahvrf, t Sla, niur yfir Brettingsstaalk, niur yfir skgarsinn hj Fgrubrekku, fram hj Kallhamri, niur Kallhamarsbrekku, og niur Fornastul hj Saurum. aan niur Sauratgl, og niur Vogaskei, og komum ar gtuna sem hr a framan er lst.

Ef ferinni er heiti t Helgafellssveitina, var fari af Hlahvrfum, upp Hauksdal, fyrir ofan Sklafell, og t og niur Vatnsdal, t Blin, niur me Drpuhlartnum niur hj Akranesi, t Drpuhlarmela, fir Grshls t Hl, yfir Bakka, vainu fyrir ofan Bakkafoss, og aan t Skei.

Lei r Eyrarsveit l um Trllahls, in yfir rnabotn, a Fjararhorns, inn Fjararhornsleiti inn hj Snorrastum, a Hraunsfiri, niur yfir rs, inn Hornsmrar inn me hraununum a Hraunklifi. Hraunkanturinn er arna 10-12 m hr, og var v a laga arna veginn, svo frt vri hestum. arna hafi veri klauf hraunkantinum og ar hefir veri jafnaur botninn og flra me hellum en etta var svo bratt og skreift hellunum, a fstir kru sig um a sitja hesti yfir klifi. Leiin l svo inn Gagngtu inn Klur, niur Smhraun, a Berserkjahraunsb, yfir ………………. Me Hfum og niur Hraunhls, niur Hraunhlsmelainn yfir Staf, fram inn fyrir ofan Kngsbakka, inn Kngsbakkahvrf, inn skeii a Klj, og aan fram inn fyrir Kljrlk, og aan inn Skei anga sem komi var egar komi var innan r sveit.

En n beinum vi af essum vegi og frum niur Bringur og inn fyrir r, og komum veginn sem pur er lst inn Engjaskg. egar komi var inn Kngsbakkahvarfi, var liti hvernig sti sjvarfalli. Vri lgsjva ea fjara, var kanski fari af hverfinu niur fyrir innan Klettenda, niur fyrir utan Sandvkurlk, og ofan Sandvk. aan var haldi inn me Kljrbkkum, inn fyrir nean Bug, og inn fyrir nean Staarbakkatn, og fram inn a Sauskeri. var fari niur Marbakka og komi ofan Haugsnes, og ar gtum sem ur er lst lei Stykkishlm. A vetrinum, ef ungfrt var vegna snja, var oft fari um essar fjrur. Um litlar fjrur var stefnan tekin fr Sauskeri Arnarstai og eftir a komi var af fjrunum, var haldi fram fyrir nean Arnarstaatn, og inn me Arnarstaavog, og niur fyrir vogsbotninn og inn Arnarstaagtu, lei til Helgafells, en egar komi var mts vi Bygghamarstn, abeygt niur fyrir Flilk og komi gtu Deildarkotsmelum, sem hr framan hefir veri lst.”


Everest er sirkus

Miki er rtt um fjallgngur Everest essa dagana. Daui 16 burarmanna fr Nepal snjfli vi rtur fjallsins hefur endurvaki umru um sifri , sem rkir fjallinu og um sport sem sumir nefna “extreme tourism”. Hva vilt kosta miklu f til a komast toppinn? Vilt stefna lfi ftkra burarmanna vsa lfshttu, einungis til a koma r toppinn? Burarmenn fjallinu eru allir Sherpar, og starfa hlfgerum rldmi vi a koma auugum tristum fr vesturlndum upp toppinn, hva sem a kostar. Gran Kropp

Sagan snir, a a eru nokkra hetjur, sem hafa klifi Everest, einir, n astoar, n srefnis, og eru Reinhold Messner og Gran Kropp ar fremstu r. ri 1996 kleif svinn Gran Kropp tindinn Everest aleinn, n srefnis og n astoar. Hann kleif fjalli eftir a hafa ferast reihjli me allan farangur sinn fr Eskiltuna Svj. San hjlai hann aftur heim. Myndin snir Gran og reihjli ga. En sama tma egar Gran var lei niur af fjallinu miklum stormi, voru nokkrir hpar reyndra fjallgngumanna ferinni, alls 34, og frust tta manns storminum, rtt fyrir allar tilraunir Sherpanna til a koma eim niur.

Sherparnir bera upp nr allan farangur, tjld, birgir, reipi, stiga, srefniskta og anna, sem gerir reyndum tristum frat a komast fjalli. San er a oft hlutskipti Sherpanna a bkstaflega draga fjallgnguflki toppinn og bera a niur rmagna. Jafnvel sjfum Sir Edmund Hillary ofbur n: “g held a standi varandi klifur fjallsins Everest s komi hryllilegt stig. Flk vill bara komast toppinn, hva sem a kostar. a sinnir engu varandi stand og vandri annara, sem kunna a vera lfshttu.” Arir reyndir fjallamenn segja a n s Everst eins og sirkus, og fari stig versnandi.

En etta er drt sport. eir sem n vilja klfa syri leiina fr Nepal urfa a greia allt a $65 sund mann fyrir ferina. Hins vegar eru n boi klifurferir upp norur leiina, undir stjrn Kna, sem kosta “aeins” um $10 sund.


Fyrri sa | Nsta sa

Innskrning

Ath. Vinsamlegast kveiki Javascript til a hefja innskrningu.

Hafu samband