Ůegar Kanar vildu kaupa ═sland og GrŠnland

á

╔g hef fjalla­ um ■etta efni ßDSC_0248­ur hÚr, en atbur­ir sÝ­ustu daga gefa tilefni til a­ endurtaka ■a­. Ůegar Abraham Lincoln var forsetiá BandarÝkjanna, ■ß var William H. Seward (1801-1872) utanrÝkisrß­herra hans. Ůß var Monroe yfirlřsingin Ý hßvegum h÷f­, nefnilega a­ ÷llum frekari tilraunum rÝkja Ý Evrˇpu til a­ komast yfir l÷nd e­a landsvŠ­i Ý Nor­ur e­a Su­ur AmerÝku yr­i mŠtt me­ valdi af hendi BandarÝkjanna. Monroe yfirlřsingin, sem var sett fram ßri­ 1823,á sta­festi a­ engar nřlendur Evrˇpu■jˇ­a vŠru heimilar Ý vesturheimi, og Ý sta­inn lřstu BandarÝkin ■vÝ yfir a­ ■au muni ekki skifta sÚr af millilandadeilum innan Evrˇpu■jˇ­anna.á

═ ■essum anda vildu BandarÝkin komast yfir ■au landsvŠ­i sem Evrˇpu■jˇ­ir rÚ­u yfir Ý Nor­ur AmerÝku.á Ůeir byrju­u ß ■vÝ a­ kaupa Alaska af r˙ssum ßri­ 1867 fyrir a­eins 7,2 miljˇn dali og ■a­ var William H. Seward sem střr­i ■eim kaupum fyrir BandarÝkin.áá ┴ sama tÝma vildu BandarÝkin eignast l÷nd Ý KarÝbahafi og h÷f­u lengi augasta­ ß K˙bu. ┴ ■essum tÝma ßtti Danm÷rk nokkrar eyjanřlendur Ý Vestur IndÝum, e­a eyjarnar Saint Croix, Saint Thomas og Saint John. Altala­ er a­ danir voru mestu har­stjˇrarnir og har­skeytir ■rŠlahaldarar Ý KarÝbahafi ß ■eim tÝma. ┴ri­ 1867 byrja­i Seward a­ semja vi­ dani um kaup ß eyjunum, en ekki gekk ■a­ dŠmi upp. Aftur var reynt ßri­ 1902 en frumvarpi­ fÚll Ý danska ■inginu.á ═ fyrri heimsstyrj÷ldinni fˇr mßli­ a­ fŠrast Ý anna­ horf, og danir fÚllust loks ß s÷lu eyjanna fyrir 25 miljˇn dali, en gengi­ var frß s÷lunni ßri­ 1917.á SÝ­an hafa eyjarnar veri­ kalla­ar Jˇmfr˙areyjar, e­a the Virgin Island of the United States.á Um lei­ og kanar festu kaupin, ■ß fÚllust ■eir ß a­ vi­urkenna GrŠnland sem hluta af Danm÷rku. Ůa­ var mj÷g snjallt brag­ hjß d÷num a­ setja ■au skilyr­i fyrir kaupunum.

Ůa­ er ekki eins ■ekkt sta­reynd a­ Seward vildi einnig kaupa GrŠnland og ═sland fyrir h÷nd BandarÝkjanna.áá Hann faldi Strand- og SjˇmŠlingastofnun BandarÝkjanna, U.S. Coast Survey, a­ ganga frß skřrslu um hlunnindi GrŠnlands og ═slands, en ■ß var Charles S. Peirce (1839-1914)á forst÷­uma­ur stofnunarinnar. Peirce fÚkk son sin Benjamin M. Peirce til a­ vinna a­ skřrslunni, sem var afhent Seward Ý desember 1867 og gefin ˙t Ý bˇkarformi ßri sÝ­ar af UtanrÝkis■jˇnustunni.á Peirce yngri var nßmuverkfrŠ­ingur. Bˇkin heitir A Report on the Resource of Iceland and Greenland. Bˇkin er 72 sÝ­ur,á myndskreytt og gefur frˇ­lega mynd af ═slandi ß ■eim tÝma, en ekkert bendir til a­ Ben Peirce hafi sˇtt heim ═sland e­a GrŠnland vi­ undirb˙ning bˇkarinnar.áBˇkina mß til dŠmis lesa ß vefnum hÚr.

áEkki er mÚr kunnugt um gang mßlsins milli yfirvalda dana og bandarÝkjamannaá ß ■essum tÝma, en svo vir­ist sem bandarÝska ■ingi­ hafi ekki fylgt mßlinu eftir frekar a­ sinni.á Svo gerist ■a­ ßri­ 1946 a­ BandarÝkin gera formlegt tilbo­ Ý GrŠnland uppß eitt hundra­ miljˇn dali, eins og komi­ hefur fram Ý leyniskj÷lum sem voru birt nřlega.áEkkert var­ ˙r ■eim kaupum heldur, en bandarÝkjamenn nß­uá au­vita­ fˇtfestu Ý bß­um l÷ndum ˇkeypis me­ ■vÝ a­ beita a­st÷­u sinni Ý NATO.


ź SÝ­asta fŠrsla | NŠsta fŠrsla

BŠta vi­ athugasemd

Ekki er lengur hŠgt a­ skrifa athugasemdir vi­ fŠrsluna, ■ar sem tÝmam÷rk ß athugasemdir eru li­in.

Innskrßning

Ath. Vinsamlegast kveiki­ ß Javascript til a­ hefja innskrßningu.

Haf­u samband