Surtarbrandurinn og Hlnun Jarar

Elrir Brjnslkslendingar hafa fagna ga verinu allt sumar, og svo virist sem jin lti hlnun jarar aeins me ngu og eftirvntingu. Dreymir okkur ekki um hlrri framt, ar sem vi getum synt volgum og trum sj undan hvtum skeljasandsstrndum Lngufjrum Snfellsnesi og Rauasandi Barastrnd? En vi verum a gera okkur ljst a samfara essari velkomnu hljun hr norur slum er a gerast gnvekjandi og mjg skavnleg hljun sunnar jrinni, heittempraa beltinu og hitabeltinu. Einu sinni fyrir varlngu var sland heitt land. a var v skeii jarsgunnar sem vi kllum Msen, fyrir um 12 milljn rum. var blgrtismyndunin sem n myndar Vestfiri og Austfiri a vera til. Fyrir tlf milljn rum var til dmis heitt Bjnslk Barastrnd. ar x upp ttur skgur af rauviartrjm og rum grri, sem n rfst loftslagi eins og suur Frakklandi ea Kalfornu. Meal trjgrursins var elrir (sj mynd af laufi til vinstri), vir, sp, hindartr og alls um 65 tegundir, sem gera kleift a tla hitastig og loftslag. Mealhiti rsins var um 11 til 15oC slandi, en dag er mealrshitinn um 4oC. var aldrei frost slandi og landbr tengdi okkur sennilega vi Norur Amerku vestri. etta er vitneskja sem vi fum dag me v a rannsaka surtarbrandslgin Brjnslk og var Vestfjrum, en au eru leifar af fornum skgum, sem n eru a breytast kol ea surtarbrand. SurtarbrandslagiKorti hr til hliar snir tbreislu 8 til 20 metra ykka setlagsins blgrtismynduninni Vestfjrum, sem innheldur surtarbrandinn. En hvernig stendur essum mikla hita egar surtarbrandurinn var a myndast Msen? Af hverju var meal rshiti slandi meir en tu stigum hrri en dag? var hiti sjvar Kyrrahafinu einnig um 5 til 8 stigum hrri en hann er dag. Skringin er enn ekki ljs, en nokkur mikilvg atrii koma til greina. Um tma voru margir jarfringar eirri skoun, a CO2 hefi veri mun hrra andrmslofti Msen. hefu grurhshrif valdi hitanum. Njustu rannsknir sna hinsvegar a CO2 var nokkurn veginn a sama og er dag. Orsk hlnuninnar er v a leita annars staar. Sennilega er mikilvgast a heimurinn var tluvert annar , og ar g vi str og dreifingu meginlandanna og strtauma heimshafanna.AmerkaKorti sem fylgir (rija mynd) snir Norur og Suur Amerku Msen. hafi Mi Amerka ekki enn myndast, en hn reis sar r hafi vegna eldgosa og flekahreyfinga fyrir um 5 milljn rum. Msen voru v sterkir hafstraumar sem lku til austurs og vesturs milli Kyrrahafsins og Atlantshafsins. Margir jarfringar telja etta lkilatrii a skra hitann Msen. Einnig var Beringssund milli Alaska og Sberu loka eim tma. Hafstraumar voru v allt arir og staa meginlandanna einnig. Enn vantar snnun slkum kenningum, en vsindin majakast rtta tt leit a svari vi rgtunni um hitann Msen.

Sasta frsla | Nsta frsla

Athugasemdir

1 Smmynd: Sigurjn  Benediktsson

Frbrt innlegg

En hva meumplunarkenninguna .e. a jrin hafi snist um xul sinn annig a norurpll lenti miju Kyrrahafi og sland v svipuum sta og Mijararhaf er n ? Plarskipti kallst etta - en essi voru ekki aeins segulleg heldur raunveruleg hreyfing jarar.

Sigurjn Benediktsson, 21.7.2012 kl. 22:23

2 Smmynd: Sveinn Atli Gunnarsson

Gott innlegg Haraldur.

Ein spurning, egar segir a CO2 hafi veri nokkurn veginn a sama og er dag, ertu a tala um nverandi ca. 390 ppm af CO2 lofthjpnum ea 280 ppm sem var fyrir invingu? a er n allt eins lklegt a einhver hkkun hitastigs s enn ppunum mia vi nverandi stu CO2 lofthjpnum, ekki a a geti tskrt 10C hkkun hitastigs - a arf vntanlega fleiri tti til, eins og rttilega nefnir.

En allavega frlegur pistill.

Sveinn Atli Gunnarsson, 21.7.2012 kl. 22:31

3 Smmynd: Haraldur Sigursson

Jonathan P. LaRiviere og flagar sna fram a CO2 var bilinu 200 til 350 ppm Msen, ea nokku lgra en dag.

g hef aldrei heyrt fyrr um umplunarkenningu Sigurjns.

Haraldur Sigursson, 21.7.2012 kl. 22:54

4 Smmynd: Bjrn Emilsson

Athyglisver skrif Haraldur, hafu kk fyrir. Eg vek athygli lauf steingervingum fjllum Pris Christian Sundi suur Grnlandi. eir eru taldir merki um a Grnland hafi veri tengt, ea annig, Afrku. Sel a ekki drara en g keypti. Gaman vri a heyra fr r um etta. Einnig, umplun er nokku sem menn telja a geti ori, vegna breytinga segulsvii jarar.

Bjrn Emilsson, 22.7.2012 kl. 11:40

5 Smmynd: Haraldur Sigursson

a vri frlegt a vita aldur essum steingerfu leifum Grnlandi. Varandi umplun segulsvis, er a nokku algengur atburur jru, sem hefur engin hrif strri tti jarsgunnar og ltil ea engin hrif lfrki ea loftslag. Segulsvi jarar snrist sast vi fyrir um 700 sund rum, og a gerist a mealtali um hlafrar milljn ra fresti.

Haraldur Sigursson, 22.7.2012 kl. 12:45

6 Smmynd: Bjrn Emilsson

Eg veitt ekkert frekar um essar steingerfur sundinu. etta var til umru fyrir lngu san egar g var loftskeytamaur Prins Christian Sund Radio 1972. Kannske vert a grennslast fyrir um fyrirbri.

Bjrn Emilsson, 22.7.2012 kl. 13:26

Bta vi athugasemd

Ekki er lengur hgt a skrifa athugasemdir vi frsluna, ar sem tmamrk athugasemdir eru liin.

Innskrning

Ath. Vinsamlegast kveiki Javascript til a hefja innskrningu.

Hafu samband