Grķmshellir

Sušur op GrķmshellisĮriš 1928 voru fornleifar frišlżstar ķ Grķmshelli į Snęfellsnesi.  Ekki viršist hafa veriš mikil hętta į aš nokkur kęmi nįlęgt žessum fornleifum, žvķ hellirinn hefur veriš tżndur og reyndar mjög erfitt aš komast ķ hann.  Loks tókst mér aš finna Grķmshelli ķ dag. Hann er ofarlega ķ austanveršu Kerlingarfjalli į Snęfellsnesi, en ekki ķ Grķmsfjalli, eins og ętla mętti.  Žaš er alls ekki aušvelt aš finna og komast aš Grķmshelli, žótt hann sé stór og myndarlegur.  Hellismunninn sést ašeins sunnan frį, žegar sušaustur hlķš Kerlingarfjalls er skošuš frį Grķmsfjalli.  Žaš munu vera tvęr leišir aš hellinum.  UppdrįtturÖnnur leišin er upp mjög bratta og erfiša skrišu austan frį, en hin leišin er frį Grķmsskarši.  Ég valdi sišari leišina, og fór til noršurs žegar ķ skaršiš er komiš, žręddi bratta hlķš Kerlingarfjalls, žar til komiš er ķ bratta móbergshamra. Žar mį skrķša į syllu til noršurs, fyrir ofan hengiflugiš, og žį nišur skrišu aš hellinum.  Opiš kemur ekki ķ ljós fyrr en rétt er aš kemur.   Grķmshellir er sannkallašur śtilegumannshellir.  Sagnir ganga um žaš ķ Helgafellssveit aš sakamašur nefndur Grķmur hafi fyrrum haft dvalarstaš ķ hellinum.  Sķšar sóttu menn śr sveitinni aš honum žar og drįpu hann.  Mér hefur hvergi tekist aš finna neitt ritaš um hellinn, en ef lesendur hafa séš slķkt, žį vęru allar upplżsingar kęrkomnar. Hlešsla og bęli

Lauslegur uppdrįttur af Grķmshelli fylgir hér meš, en hann er ķ móbergshömrum, og eru móbergskślur įberandi.  Til sušausturs snżr stórt op, sem er um 8 metrar į breidd og blasir Grķmsfjall žar viš.  Ķ noršaustri er lęgra og minna op, sem horfir nišur ķ Helgafellssveit og ķ įtt til Stykkishólms.  Fyrir innan ašal opiš ķ sušri er stórt bjarg.  Žegar vel er aš gįš kemur ķ ljós 3 metra hį hlešsla af móbergssteinum, og er hlešslunni žannig fyrir komiš aš margir munu hverfa frį og įlķta aš ekkert sé frekar aš sjį hér.  Sennilega hefur hlešslan veriš bęši til varnar gegn vindum og regni, og einnig til aš fela vistarveruna fyrir innan.  En žegar fariš er bak viš stóra bjargiš, žį kemur ķ ljós upphękkašur pallur eša byrgi, sem er eiginlega salur.  Žar viš einn vegginn er hlešsla sem hefur sennilega veriš bekkur eša svefnplįss.  Tveir mjög žröngir og mjóir skįpar eša holur liggja śt frį žessum bekk, sem hafa veriš įgętis geymslur eša felustašir. Hlešsla er einnig ķ noršaustur munnanum, og hefur hśn sjįlfsagt veriš til aš draga śr noršanįttinni og veita skjól.   Žaš mį finna bein hér og žar ķ hellinum, en ekki sį ég ašrar minjar.  Ķ móbergiš umhvefis sušur munnann hafa żmsir feršalangar rist fangamörk sķn.  Eitt žaš elsta sem ég sį er frį 1896 eftir OJJ frį Hrķsum, sem er bęr ķ Helgafellssveit austanveršri.   Fangamark 1896

Mašur hefur žaš strax į tilfinningunni aš hér hafi einhver dvališ um tķma og lagt mikla vinnu ķ aš gera lķfiš žęgilegra meš hlešslu og annari vinnu ķ hellinum.  Einnig benda beinin til aš hér hafi veriš bśiš lengi.   En žaš hefur veriš erfitt lķf, žvķ ekki er öllum fęrt aš komast ķ hellinn.  Hann hefur žvķ veriš einstaklega góšur felustašur fyrir sakamann į įrum įšur.     Ķ Įrbók Hins Ķslenska Fornleifafélags (39. įrg. 1925-26. Bls. 46 og 47)  skrifar Žorleifur  J. Jóhannesson um Grķmshelli įriš 1924.  Hann heimsótti hellinn ķ fylgd meš Kristleifi Jónssyni bónda į Kóngsbakka. Hann lżsir hellinum og telur aš Grķmsfjall og önnur örnefni séu kennd viš mann sem veriš hefur skógarmašur og haft fylgsni ķ hellinum. Lķklega var hann uppi į söguöldinni, telur Žorleifur, žvķ įriš 1250 eru örnefnin meš Grķmsnafninu oršin alkunn.

 

 


« Sķšasta fęrsla | Nęsta fęrsla »

Athugasemdir

1 Smįmynd: Svanur Gķsli Žorkelsson

Žakka kęrlega žessa fróšlegu fęrslu. Žarna hef ég komiš, įn žess aš vita nokkuš um hvaš ég var aš skoša.

Svanur Gķsli Žorkelsson, 2.9.2010 kl. 17:53

2 Smįmynd: Jón Steinar Ragnarsson

Eitthvaš finnast mér įttirnar undarlegar į žessari teikningu. Ég get fallist į aš munninn vinstra megin sé austur eša jafnvel suš-austur munni en Noršaustur, gengur ekki aveg upp, ef eitthvaš er aš marka žessar merkingar.

Jón Steinar Ragnarsson, 2.9.2010 kl. 19:48

3 Smįmynd: Haraldur Siguršsson

Jón Steinar:

Myndin sżnir aš žaš er lauslega um 90 grįšu horn milli munna.  Biliš milli NA og SA er einnig 90 grįšur.  Ég sé ekki vandamįliš sem žś ert aš velta fyrir žér.

Haraldur Siguršsson, 2.9.2010 kl. 20:06

4 Smįmynd: Hrólfur Ž Hraundal

Athyglisvert,   žakka žér fyrir Haraldur.  Žekkti ekki žennan Grķm en af lżsingum er ljóst aš žar hefur veriš bśiš og ef eingin önnur er sagan, hversvegna mįtti žaš žį ekki vera Grķmur, hvaš sem įttum lķšur?

Hrólfur Ž Hraundal, 2.9.2010 kl. 21:45

5 Smįmynd: Jón Steinar Ragnarsson

Nś? Žarna tendur ušurmunni og ķ tęplega 90 grįšum stendur norš austur, sem eftir mķnum kokkabókum ętti aš vera ķ aust-suš austur.

Į teikningunni stendur sušur en ekki suš austur. Žetta er ranglega merkt. Sorry bara.

Jón Steinar Ragnarsson, 3.9.2010 kl. 05:49

6 Smįmynd: Anna Einarsdóttir

Takk fyrir pistilinn.  Hann er bęši skemmtilegur og einstaklega fróšlegur. 

Anna Einarsdóttir, 3.9.2010 kl. 10:43

7 identicon

Žetta var skemmtilegt aš lesa. Mašur sperrir alltaf augu og eyru ef mašur sér einhvern fróšleik um nįttśru Snęfellsness. -  Ég er bśinn ķ framhaldinu aš skoša žjóšsagnasöfn Jóns Įrnasonar og Jóns Žorkelssonar og ķ hvorugu fann ég neitt um Grķm žennan. Kannski hef ég ekki leitaš nógu vel og stundum leynist svonalagaš inn ķ öšrum frįsögnum. En mig langaši til aš spyrja um ljósu rįkirnar ķ móbergshamrinum, sem sjįst greinilega ef mašur stękkar fyrstu ljósmyndina eins og hęgt er.

Žorkell Gušbrandsson (IP-tala skrįš) 3.9.2010 kl. 15:40

8 Smįmynd: Haraldur Siguršsson

Ég hef ekki fundiš neitt enn į prenti varšandi hellinn.  Ljósu rįkirnar ķ móberginu eru af tvennum uppruna.  Žęr sem halla minna eru lagskifting ķ móberginu.  Hinar ljósu rįkirnar, sem eru nęr lóšréttar, eru sprungur ķ móberginu sem leir eša fingerš aska hefur safnast fyrir ķ.

Haraldur Siguršsson, 3.9.2010 kl. 16:16

9 identicon

Sęll

Įhugaverš lesning takk fyrir žaš ...sendi žér žaš sem ég fann skrifaš 1924  um Helgafellssveitina..

Kvešja Helga S

Helga Sigmundsdóttir (IP-tala skrįš) 4.9.2010 kl. 19:29

10 identicon

Sęll aftur

Sį ekkert mail hjį žér į sķšunni. en ég get sent žér žetta ef žś villt ķ tölvupósti... gętir sent mér adressuna žķna į mailiš mitt..

Kv. Helga S

Helga Sigmundsdóttir (IP-tala skrįš) 4.9.2010 kl. 19:34

11 Smįmynd: Njöršur Helgason

Įhugavert um falinn helli.

Njöršur Helgason, 4.9.2010 kl. 20:45

12 identicon

Sęll Haraldur.

Žetta var gaman aš lesa og sjį myndirnar.

Fyrir 40 įrum eša svo fór pabbi meš okkur elstu krakkana ķ Grķmshelli og lengi sķšan var ętlunin aš sżna yngri kynslóšunum žennan skemmtilega helli. Hvorugt okkar Bryndķsar var žó öruggt meš stašsetninguna og reyndar vorum viš ósammįla um flestar mögulegar leišir aš hellinum. Pabbi ekki lengur feršafęr nema į jafnsléttu en reyndi žó aš leišbeina okkur eftir žvķ sem hann minnti um leišina.

Viš lögšumm svo ķ hann frį Kerlingarskarši meš nokkurn hóp af börnum og barnabörnum og gengum ķ Grķmsskaršiš. Žašan héldum viš ķ austurhlķšar Kerlingarfjalls, skiptum liši og ęddum upp og nišur įn žess aš finna neitt. Bryndķsastrįkar, sem eru miklar fjallageitur, hafa žó, mišaš viš lżsingu žķna, komist nįlęgt eša jafnvel alveg aš honum įn žess aš įtta sig į žvķ. En viš gįfumst upp ķ žetta skipti en žó meš žvķ fyrirheiti aš gera śt annan leišangur seinna. Lżsingin žķn ętti aš hjįlpa okkur meš žaš.

Bestu kvešjur, Eyžór

Eyžór Benediktsson (IP-tala skrįš) 7.9.2010 kl. 23:11

Bęta viš athugasemd

Ekki er lengur hęgt aš skrifa athugasemdir viš fęrsluna, žar sem tķmamörk į athugasemdir eru lišin.

Innskrįning

Ath. Vinsamlegast kveikiš į Javascript til aš hefja innskrįningu.

Hafšu samband