Vsindi og Trarbrg

SlinSlin er a hkka, skna bjartar, heitara og lengur. Stjarnan okkar, essi kjarnorkuofn af vetni og helum, sem er 150 miljn klmetra fjarlg, gefur okkur lf og frir okkur nr alla orku. g held v upp vetrarhvrf, og minnist ess um lei a jlin eru slstuht sem uppruna sinn a rekja langt aftur heini. Eins og flestir slendingar, lst g upp vi kristnihald yfir jlin bernsku, en fljtt tk a draga r huga mnum trnni. Boskapurinn var fallegur en jafnvel barn gat s a margar grundvallarstahfingar biblunnar gtu ekki staist. Sar ttai g mig v hva trarbrgin hafa veri og eru enn beinlnis skaleg mannkyninu. Vi etta tkifri kemst g ekki hj v a velta fyrir mr andstunum vsindum og trarbrgum. Fyrst vil g minnast ofskn kirkjunnar hendur frimnnum sem dirfust a fara njar slir. talski vsindamaurinn Giordano Bruno var bundinn vi staur a skipan pfa og brenndur bli Rm ri 1600. Kirkjan s einnig til ess a landi hans Galileo Galilei, einn mesti vsindamaur allra tma, eyddi tu sustu rum vi sinnar fangelsi, ar sem hann d ri 1642. eir eru aeins tveir af fjlda frimanna sem just ea misstu lfi vegna ess a eir leyfu sr a leita sannleikans.Giordano BrunoSvona mtti lengi telja, en reynsla mannkynsins af eingustrarbrgunum remur, kristni, mhamestr og gyingsdmi, sem m ll rekja til Gamla Testamentsins, er vgast sagt afleit. Kristin kirkja stahfi a jrin vri mija alheimsins og hefi veri skpu fyrir manninn. Skpunarsagan segir a gu gaf manninum vald til a drottna yfir llum lifandi verum. a vri ingarlaust, og jafnvel brot reglum kirkjunnar a velta frekar fyrir sr uppruna jarar, slkerfisins ea lfs. Adun nttru og umhverfi okkar vri einungis truflun fr ikun kristilegrar trar. talska skldi og munkurinn Francesco Petrarch (1304-74) var undantekning, en hann kann a vera s fyrsti sem kleif fjll sr til upplyftingar og til a dst a fegur umhverfisins. En dag einn, er hann st tindi lpunum, skammaist hann sn yfir v a vera a njta ntturunnar sta ess a ika bnir klaustrinu og fltti sr niur aftur. a er enginn vafi a snjallasta hugmynd tengd trarbrgunum remur er lofori um eilft lf ea mevitund eftir dauann ef gengur sfnuinn. Hver getur staist slka freistingu? etta er mesta blekking og sterkasta auglsingabrella mannkynsins. Og a snjallasta vi hana er a a getur enginn tkka v hvort hn er snn ea ekki. Allir geta lifa voninni…ar til eir deyja. Og mhamestrarmenn gera einum betur: r er lofa eilft lf himnarki me 72 hreinum meyjum, ef ert einn af pslarvottunum sem missir lf sitt barttunni fyrir trna. Er a von a strkar standi birum miausturlndum til a fremja sjlfsmorsrsir? Vitur maur orai a svo, a egar einn maur er valdi blekkingar, er a kalla geveiki, en egar fjldi flks ltur blekkjast, er a nefnt trarbrg.a hefur lengi veri von hugsandi manna, a hrif trarbraganna dofni og hverfi smtt og smtt egar upplsing og menntun breiist t meal ja. Auvita er elilegt og mannlegt a kalla til yfirnttruleg fl egar menn standa frammi fyrir fyrirbrum ea atburum sem eir skilja ekki. g hef ur minnst bloggi mnu september 2009 hvernig strgosi eynni Santrni Eyjahafi Bronzld var a gosgn, eins og kemur fram kvinu Thegnu eftir grska skldi Hesiod. Strkostlegur atburur virist yfirnttrulegur, og kallar gulega skringu. En me tmanum eykst skilningur okkar, og vi ttum okkur a slkir atburir eru hluti af jarkerfinu. Er ekki kominn tmi til a losa sig vi kreddurnar og allt sem fylgir trnni? Vsindin hafa frelsa okkur fr eirri blekkingu a rlgum okkar s strt af einhverju ra valdi. Vi erum sjlf vi stri hva varar framtina. slandi er s sem ekki trir gu flokkaur sem trleysingi, aeisti ea vantraur. etta eru vgast sagt vandraleg og neikv heiti, ar sem ori ea hugtaki er byggt v sem vantar. Hommar Bandarkjunum ttuu sig v fyrir nokkrum tugum ra a hommi ea homosexual var ef til vill ekki besta heiti eirra standi, og kusu a kalla sig gays, ea glaa. a var gtt hj eim og mjg vel heppna; mr virist hommar lka vera oft ktari en hinir. svipaan htt hafa margir trleysingjar kosi a kalla sig og samflaga sna brights, ea snjalla, og mynda sitt samflag. v ekki a? g er alveg sammla v a s sem hafnar trarbrgum s sennilega snjallari! g ekki mann sem var kallaur Siggi bright menntaskla og tti hann a skili. g er nstum v viss um a hann er lka trlaus.a er enginn vafi a vsindi og trarbrg stangast jflaginu, en v sambandi er frlegt a bera saman aferafri essa tveggja mikilvgu tta jflaginu dag. Aferir vsindanna og trbraganna eru allt arar grundvallaratrium. Trarbrgin gera r fyrir a vi trum bkstaflega, n ess a nein rk ea sannanir su bornar fram. etta er einmitt kjarni trarinnar. Vsindin hvetja okkur til a tra engu a fyrra bragi og forast alla sjlfsblekkingu. A vera skeptskur ea vantraur er reyndar einn hfukostur gs vsindamanns. a er arfi a blanda inn efni sem kemur mlinu ekkert vi. Napleon keisari las bk franska vsindamannsins Pierre-Simon Laplace. egar eir hittust spyr keisarinn hvernig strfringurinn frgi hefi geta skrifa heila bk n ess a minnast einu ori gu. Laplace svarar: “Herra, g hafi enga rf fyrir keningu.” N rkir millibilsstand jru. Vsindi, tkni og ekking er a rast mjg rt og eru a gjrbreyta lfi okkar einni ld. Trarbrgin standa sta, og eru anna hvort a deyja t mrgum lndum, ea er haldi uppi jnustu valdhafa sem sj sr hag v. mean vi erum a fara gegnum etta millibilsstand, ar til vsindin vera allsrandi, verum vi a sna mtulega mikla olinmi. Vi verum rtt fyrir allt a bera viringu fyrir trarbrgum annars manns, alveg sama htt og vi berum viringu fyrir eirri skoun hans a konan hans s einstaklega fgur og a brnin eirra su strvelgefin. En vi eigum enn nokku langt land. Fyrverandi forseti Banarkjanna, George Bush eldri, sagi ru: “Nei, g held ekki a vi eigum a telja trleysingja meal borgara, og ekki heldur sem jvini.” En hver skiftir sr n af skounum hans?

Sasta frsla | Nsta frsla

Bta vi athugasemd

Ekki er lengur hgt a skrifa athugasemdir vi frsluna, ar sem tmamrk athugasemdir eru liin.

Innskrning

Ath. Vinsamlegast kveiki Javascript til a hefja innskrningu.

Hafu samband