Skjlftavirkni undir skju

Askja korta hefur veri fylgst ni me jarskjlftavirkni svinu grennd vi skju undanfarin r. fyrsta lagi var sett upp strt net af skjlftamlum sambandi vi Krahnjkavirkjun, og ru lagi voru a umbrotin ri 2007 undir Upptyppingum fyrir austan skju, sem hvttu jarelisfringa til da. Hva segja essi ggn um kvikurna undir skju? Janet Key og flagar fr Cambridge hskla hafa nlega gefi t skrslu sem fjallar um skjlftavirkni undir skju undanfarin r, en au hafa keyrt miki net af skjlftamlum umhverfis skju samfellt fr rinu 2008. Fyrsta myndin er kort af skjusvinu, og snir dreifingu skjlftanna. Eins og kemur fram mynd nmer tv, eru skjlftar fremur litlu dpi jarskorpunnisndir me grnum lit, ea fr 2 til 8 km. Hins vegar eru skjlftarnir miklu dprisndir me gulum lit, ea fr 12 til yfir 30 km. annig eru skjlftar tveimur vel afmrkuum svum, og eir dpri eru tengdir fli af kviku upp r mttlinum og inn jarskorpuna undir eldstinni. Grynnri skjlftarnir 2 til 8 km dpi kunna a vera tengdir kvikurnni. rija myndin snir versni gegnum jarskorpuna undir skju, noraustur lnu sem liggur undir Herubrei (lna A-A fyrstu myndinni). Dpi skjlfta versniinu sst greinilega a miki er um grunna skjlfta undir skjuvatni, um 2 til 6 km dpi, en engir djpir skjlftar hr. Djpu skjlftarnir virast koma fyrir norar skju, einkum undir skjuopi, ar sem sprungugosi ri 1961 brautst t. Samkvmt tlkun jarelisfringa benda djpu skjlftarnir til a kvikuhreyfingar hafi veri gangi djpt undir skju mrg r. sama tma hafa Freysteinn Sigmundsson og flagar safna radar ggnum r gervihnetti (InSAR) fr 2000 til 2009 um hreyfingar jarskorpunnar skju. ar kemur ljs a botninn skju hefur stugt veri a sga um 3 cm ri, sennilega vegna streymis af kviku t r kvikur um 3 km dpi.versni skjlftaEn ri 2010 komu fram breytingar yngdarmlingum yfir skju, sem Hazel Rymer og flagar hafa framkvmt, en r gefa til kynna a etta ferli s a snast vi. Meira um a nsta bloggi, og sp Rymers um gos nstunni.

Sasta frsla | Nsta frsla

Athugasemdir

1 Smmynd: Jlus Valsson

Sll Haraldur
Takk fyrir skemmtilegar og strfrlegar greinar. g tek eftir a talar um kvikur undir skju. Nleg grein New Scientist dregur efa tilvist kvikura ea hlfa undir jarskorpunni, sem menn hafa lengi mynda sr a su til staar eldfjllum einkum ar sem er a finna "heita reiti" (e:hot spots) eins og slandi og Havaeyjum. g veit a ert srfringur essu svii og vri v frlegt a heyra lit itt essu atrii.

Jlus Valsson, 5.4.2012 kl. 16:23

2 Smmynd: Haraldur Sigursson

a er eitt svar vi essu. Efnagreiningar sna, a miki af kvikunni sem kemur upp yfirbor getur ekki komi beint r mttlinum, heldur verur hn a hafa dvali um lengri ea skemmri tma kvikur skorpunni. Auk ess er sum kvika lpartkvika, sem er vafalaust upprunin skorpunni en ekki mttli. Svo er andest kvika, eins og s sem gaus ri 2010 r Eyjafjallajkli, en hn er sennilega blanda af lpart og basalt kviku. S blndun hefur gerst kvikur. Jafnvel basalt kvika, eins og s sem kom upp Lakaggum ri 1783, er ekki komin beint r mttli. Tilvist kvikura er rugg og tvmlalaus. En enginn veit hversu strar r eru.

Haraldur Sigursson, 5.4.2012 kl. 20:27

3 identicon

Mig langar bara til ess a akka r fyrir essa frbru og frandi pisla. g vinn sem leisgumaur og nti mr spart frslu na

Rsa Sigrn Jnsdttir (IP-tala skr) 5.4.2012 kl. 22:15

4 Smmynd: Haraldur Sigursson

Frekar varandi kvikuhlf. g hef alltaf liti a au su lika og harmnikka. Hlfi er belgur, sem enst t egar kvika streymir inn, en fellur san saman og hverfur a mestu leyti egar kvika streymir upp yfirbori, ea t jarskorpuna til hliar. Myndun skjum ea calderas yfirbori er ein snnunin fyrir tilvist kvikura. egar miki magn af kviku berst upp yfirbori, tmist roin a einhverju leyti og hrynur fjalli, ea ak rarinnar dettur niur og myndar skju yfirbori. a er ess vegna, sem skjuvatn er svo srsttt jarsgunni: sasta og njasta askjan sem hefur myndast Jru.

Haraldur Sigursson, 6.4.2012 kl. 00:07

5 Smmynd: Jlus Valsson

Krar akkir fyrir afar frleg svr.

Jlus Valsson, 6.4.2012 kl. 10:53

Bta vi athugasemd

Ekki er lengur hgt a skrifa athugasemdir vi frsluna, ar sem tmamrk athugasemdir eru liin.

Innskrning

Ath. Vinsamlegast kveiki Javascript til a hefja innskrningu.

Hafu samband